fbpx

Mamografski pregled život znači

Žensko zdravlje

Redovita mamografija dokazano smanjuje smrtnost od raka dojke za 30%, no mamografija ipak nije savršena dijagnostička metoda.

Oko 25% svih zloćudnih tumora u žena čini rak dojke, a zbog njega na godinu umre oko 850 žena. To su uglavnom žene kod kojih je u trenutku postavljanja dijagnoze rak već bio proširen izvan dojke. Srećom, postoji metoda kojom se rak dojke u većini slučajeva može otkriti u početnoj fazi bolesti. Naziva se mamografija. Vjerujem da većina žena zna što je to mamografija i koliko je ona bitna u ranom otkrivanju raka dojke.

Mamografija je najbolja metoda ranog otkrivanja raka dojke

Mamografija je točna i sigurna rendgenološka pretraga za otkrivanje raka i drugih promjena dojki koje su premalene da bi se mogle napipati. Zbog svoje jednostavnosti, dostupnosti i učinkovitosti, mamografija se smatra najboljim načinom za rano otkrivanje raka dojke u žena starijih od 50 godina. Najveća prednost mamografije je mogućnost detekcije patoloških mikrokalcifikata odnosno nakupina kalcija koje se vide isključivo mamografski, a ponekad su jedini znak razvoja raka u dojci. Stoga se mamografija preporučuje kao metoda ranog otkrivanja raka, metoda u dijagnostici nejasnih kliničkih nalaza i kao screening mamografija. Screening mamografija se provodi samo kod najugroženijih zdravih žena u dobi od 50 do 69 godina. Redovita primjena mamografije kod žena u toj dobi dokazano smanjuje smrtnost od raka dojke za 30%.

Kada se preporučuje prva mamografija?

Dojka je organ izgrađen od mliječnih žlijezda, masnog i potpornog vezivnog tkiva, krvnih i limfnih žila i živaca. Dojke ispunjene gustim žljezdanim tkivom mogu prikriti oko 15% karcinoma dojki i dati lažno pozitivne ili negativne rezultate. U mladih žena žljezdano tkivo zauzima gotovo cijelu dojku zbog čega je mamografska slika prilično nejasna. Zbog toga u praksi nije uobičajeno snimati dojke žena mlađih od 35 godina, osim u iznimnim slučajevima. Jedan od razloga je i povećanje karcinoma dojke s povećanjem starosne dobi žene. Statistički podaci pokazuju da u  dvadesetim godina života obolijeva samo jedna od 2500 žena, u četrdesetim godinama jedna od 63 žene, u pedesetim godinama jedna od 28 žena. S godinama, tkivo dojke postaje deblje, ali se smanjuje količina žljezdanog tkiva što olakšava tumačenje i uočavanje promjena mamografijom. Prvu mamografiju savjetuje se napraviti između 35. i 40. godine. Kod žena s pozitivnom obiteljskom anamnezom (karcinom dojke kod bake, majke, sestre ili bliske rođakinje) prvu mamografiju treba učiniti najkasnije s 35 godina života. Žene starije od 40 godina trebale bi mamografiju obavljati svake dvije do tri godine. Nakon 50. godine života preporučuje se obaviti mamografiju jedanput godišnje. Ako liječnici procjene da mamografija nije dovoljno pouzdana, može se upotpuniti s ultrazvučnim pregledom, magnetskom rezonancom ili citološkom analizom dobivene tekućine, biopsijom te histološkim pregledom dobivenog tkiva.

Mamografija nije savršena dijagnostička metoda

Mamografski uređaji koriste x-zrake koje stvaraju nepotrebno dodatno zračenje i povećavaju rizik nastanka maligne bolesti. Međutim, njezina štetnost uz pravilnu primjenu je jako mala u odnosu na njezinu korisnost. Moderni uređaji za mamografiju upotrebljavaju x-zrake male energije, a apsorbirana energija jednog snimanja je višestruko manja nego ukupna količina koju osoba može primiti tijekom jedne godine. Stručnjaci smatraju da i ukupna doza nakon dvadesetak i više mamografija nije dovoljna da bi izazvala nastanak karcinoma.

Mamografija nije savršena dijagnostička metoda. Redoviti mamografski pregledi i tumori pronađeni mamografijom ne znače sigurno izlječenje. Neki oblici raka su agresivni, brzo rastu i šire se na druge dijelove tijela. No, na sreću, takvi se oblici rijetko pojavljuju. Zato je mamografija pregled koji život znači.

 

 


Newsletter